Winternachten 2007

Stadsgezichten

De machtsverschuivingen in de lange periode van dekolonisatie vertaalden zich ook in het straatbeeld en het stadslandschap. Gebouwen kregen andere functies, huizen en grond wisselden van eigenaar. Welke rol heeft de overheid gespeeld bij deze … lees verder

Macht en geweld

Noch de 'bevrijding' door de Japanners, noch de onafhankelijkheid bracht de Indonesiërs de gehoopte rust. Nieuw geweld vlamde op: misdaad of politiek geweld? De Australische historicus Robert Cribb vertelde over het onderzoek naar de relaties tussen … lees verder

Dekolonisatie op locatie

Geschiedschrijving in het huidige Indonesië verschilt wezenlijk van die van de vorige generatie, ten tijde van president Suharto's Nieuwe Orde. Een nieuwe lichting jonge, gedreven historici kijkt met frisse blik naar haar eigen geschiedenis. … lees verder

Financiële perkara's

Historici Hans Meijer en Peter Keppy spraken met gespreksleider Paul van der Gaag over hun onderzoek naar de bestuurlijke besluiten over achterstallige ambtenarensalarissen, materiële oorlogsschade en rechtsherstel. Over de worsteling van de … lees verder

Wie is de baas?

Langs de spoorwegen en in de havens en de mijnen werkten de Indonesische arbeiders in dienst van de Nederlandse overheerser of de lokale inheemse elite. Hoe hebben deze arbeiders, maar ook de huishoudsters en betjakrijders, de overgang van het … lees verder

Van Javasche Bank tot Bank Indonesia

Het Nederlandsch-Indisch wingewest bracht een bloeiend bedrijfsleven voort waar grote Nederlandse bedrijven de boventoon voerden. Toen Soekarno in 1945 de Republiek Indonesië uitriep, leek het erop dat er voor de Nederlandse bedrijven geen toekomst … lees verder

Van Indië tot Indonesië - opening en inleiding

Wat is dekolonisatie? Het is een vertrek, geleidelijk weliswaar, van de oude koloniale macht. Is het ook een aankomst? De dekolonisatie van Indonesië zit vol vragen en onzekerheden. Remco Raben, een van de bedenkers van het onderzoeksprogramma, … lees verder

Jonge dichters - deel 2

' Het is onze uitdrukkelijke wens anoniem te blijven ´, dichtte Alfred Schaffer in zijn laatste bundel Schuim . Desondanks droegen hij en vijf andere dichters van de jonge generatie hun werk voor. In dit tweede deel: Voormalig stadsdichter van … lees verder

De laatste reis

Het gebeurt elk jaar wel een paar keer in ons land: een begrafenis waar helemaal niemand op af komt. Nabestaanden zijn er niet of hebben geen interesse in de dode. De kist gaat de grond in onder het toeziend oog van een ambtenaar van de Sociale … lees verder

Scholierendichters

Onderschat ze niet, de jonge dichttalenten van de Haagse middelbare scholen. In de afgelopen jaren maakten ze veel indruk met de gedichten die ze voor Winternachten schreven. Alfred Schaffer presenteert de jonge dichters, die zich lieten inspireren … lees verder

Scholieren op ontdekkingsreis in de poëzie

Gespannen en een beetje onwennig zwierven ze door het theater: de scholieren die nog moesten optreden in het festival, en intussen hun ogen uitkeken bij wat hun professionele voorbeelden op het toneel brachten. Dichter Alfred Schaffer presenteerde … lees verder

Berberse poëzie - de opmars van het Tamazight

De voordracht van Fadma El Ouariachi is indrukwekkend. Deze dichteres uit het Rifgebergte schrijft gedichten in het Tamazight, de taal van de Berbers in Noord-Afrika. Ook de jonge, Nederlandse dichteres Khadija al Mourabit schrijft gedichten in deze … lees verder

Van Batavia tot Jakarta in proza, poëzie en film

Het verleden is wat geweest is, regeringen koesteren de doofpot, maar geschiedenis blijft levend in het familiegeheugen. Hoe kijken jongere generaties naar de wording van Indonesië? Wat is er over van de aspiraties van hun ouders? Is de dekolonisati… lees verder

Sonologisch landschap

Talen botsen en vermengen zich in het nieuwe land. Componist Jos Janssen zette de gedichten van de beroemde Soendanese auteur Ajip Rosidi op wonderschone elektronische klanken. De Soendanese journalist en redacteur Hawé Setiawan sprak met Rosidi en … lees verder

Goed en fout

Leven in een land verscheurd door oorlog betekent keuzes maken, kiezen tussen goed en fout, zo meent men nu. Maar wanneer is 'goed' goed? Wat doet de retrospectieve blik met deze waardeoordelen? 'Tijdens de oorlog leefde je gewoon je leven', zegt … lees verder

Dictee Sranantongo

Primeur voor Nederland! Een openbaar dictee voor iedereen die Sranantongo spreekt. De lingua franca van Suriname heeft sinds de jaren tachtig een officiële spelling. Maar wie beheerst haar? We namen de stand van zaken op: sprekers van het … lees verder

Jonge dichters - deel 1

' Het is onze uitdrukkelijke wens anoniem te blijven ´, dichtte Alfred Schaffer in zijn laatste bundel Schuim . Desondanks droegen hij en vijf andere dichters van de jonge generatie hun werk voor. In het eerste deel: Alfred Schaffer, gedebuteerd in … lees verder

Vrouwen op ontdekkingsreis

Welke dame kiest het ongebaande pad? Waarom zou ze de risico's van ziekte, roof en de onbekende bush riskeren? Twee reisschrijfsters en een professor gingen in gesprek. Karin Anema trok de binnenlanden van Suriname in, Ineke Holtwijk maakte kennis … lees verder

Omwille van liefde - Surinaamse en Arubaanse schrijfsters in Nederland

Familiebanden, migratie als ontdekkingsreis, en de zoektocht van de liefde. Dat zijn de thema's in het werk van drie Caribische schrijfsters in Nederland. Ze schrijven over het zoeken naar een nieuw bestaan overzee. In de Sranantongo gedichten van … lees verder

Performers pur sang: Suriname en Sint Maarten

Overdonderend en bezwerend brengt Changa Hickinson van Sint Maarten zijn geëngageerde, activistische poëzie op toneel, bulderend en zingend over kolonialisme en slavernij, dan weer fluisterend over armoede en onderdrukking. Even geëngageerd is de … lees verder

Op zoek naar de ziel. Deel 3: De Kunst

Als er één beroepsgroep is die zich buigt over het eigen zielenheil dan is het wel het kunstenaarsgilde. Zijn de ogen de spiegel van de ziel? Is de ziel het hoogste? Wat brengt de ziel het meeste heil, de wereld of het Elysisch eiland? Wat zou … lees verder

Op zoek naar de ziel. Deel 2: De Religie

Is de ziel puur religieus? Het antwoord op die vraag en op de vermeende goddelijke kanten van de ziel gaven de Indiase schrijver Pankaj Mishra ende Britse schrijfster Karen Armstrong. Pankaj Mishra schreef de essayistische reisroman De Boeddha in … lees verder

Op zoek naar de ziel. Deel 1: De Wetenschap

'Je ziel is een heilig iets, ze is door God ingeblazen en als je ouder wordt groeien er haartjes op.' Zo dacht men over de ziel in de Middeleeuwen. Maar hoe zit dat nu, wordt ze nog steeds door God ingeblazen en zo ja: door welke? Is de ziel … lees verder

Op zoek naar de zuivere islam

Onder leiding van schrijver/journalist Joris Luyendijk gingen journaliste Rachida Azough en schrijver/essayist Ian Buruma in gesprek met de Marokkaans/Nederlandse schrijver Fouad Laroui over zijn boek Over het islamisme. Een persoonlijke weerleggin… lees verder

De grote oversteek

Van Tanger naar Europa gaan de harragas . Zij wagen hun leven in gammele bootjes, ze verwachten de vervulling van hun gevaarlijke verlangens aan de overkant van de Straat van Gibraltar. Marokkaanse immigranten, door tegenspoed gedreven tot de meest … lees verder

Dat staat als een huis

Nog bijna dagelijks onderwerp van discussie in de Arabische pers: Omaret Yacoubian , de verfilming van de roman van Alaa Al Aswany. Een verhaal over corruptie, fundamentalisme, overspel, drugs, handel en homoseksualiteit. Men spreekt er schande … lees verder

Gulliver's New Travels

'Mijn kleine vriend Grildrig.... Ik kan niet anders concluderen dan dat het merendeel van uw inwoners tot het schadelijkste, en verfoeilijkste ongedierte behoort dat Moeder Natuur ooit heeft toegestaan om zich op het oppervlak van de aarde te … lees verder

Het Wereld Ganzenbord

In de put of in 't gevang? Sla een beurt over of vertel je reisverhaal. Adriaan van Dis, Cynthia McLeod, Reggie Baay en Thomas Rosenboom speelden het Wereld Ganzenbord, een risicovolle reis door de wereld, op zoek naar de ideale bestemming. … lees verder

Reis naar een gedroomd Nederland

'Er was eens een tijd die volgens sommigen nog steeds voortduurt. In die tijd was Nederland veel groter dan nu.' Zo begon Cees Nooteboom ooit een sprookje over Nederland. De zoektocht naar die onbekende en ongekende gebieden zette hij in Winternacht… lees verder

VPRO's OVT - live in Winternachten

Het laatste geluid van Winternachten 2007 klonk op zondagmorgen vanuit Den Haag in een live uitzending van OVT, het historisch programma van VPRO Radio. De uitzending was gewijd aan Winternachten en de relatie tussen geschiedenis en literatuur. … lees verder

Leesclub Live

De leesclub van NRC Handelsblad kwam live bij Winternachten. Bas Heijne, Elsbeth Etty en Sjoerd de Jong gingen onder leiding van Pieter Steinz in gesprek met het publiek over de roman Hart der duisternis van Joseph Conrad, in de vertaling van Bas … lees verder

Veelkleurig samenleven - Antillen, Suriname, Nederland

Een publieksdebat. Creool, Hindostaan of Javaan, Bakra, Makamba of Indiaan. Hoe leven de verschillende bevolkingsgroepen met elkaar samen op de Antillen en in Suriname? Is er sprake van integratieproblematiek of zijn de kleurbarrières geslecht? Hoe … lees verder

Winternachtenlezing

De Indiase schrijver Pankaj Mishra opende het festival in de Nieuwe Kerk met de eerste Winternachtenlezing. Hij sprak over de invloed van globalisering op literatuur. De lezing is hier als PDF (Adobe Acrobat Reader) in het Engels en Nederlands te … lees verder